İletişim: 0312 466 38 00 

En iyi davranan çocuklar bile zaman zaman ebeveynleri zorluklar ile karşı karşıya bırakabilir. Ancak çocuğunuz sıklıkla ve süreklilik göstererek otorite figürüne karşı öfke, sinirlilik ve sürekli olarak bir meydan okuma gösteriyorsa inatlaşma bozukluğu olabilir. Bir ebeveyn olarak inatlaşma bozukluğu olan bir çocukla tek başınıza başetmek zorunda değilsiniz. Çocuk psikiyatristleri, çocuk psikologları bu konuda size yardım edebilir. İnatlaşma bozukluğu tedavisi sıklıkla çocuk ve aile temelli terapi uygulamalarını içerir. Bu süreçte çocuk ile çalışma sürecini sıklıkla çocuğun yaş grubu belirleyecektir. Yaşı çok küçük olan çocuklarda anne baba üzerinden uygulamalar daha ön plana gelirken, çocuğun yaşı büyüdükçe bu uygulamaların yerini çocuk ile bireysel görüşmeler almaktadır. Bazı durumlarda psikofarmakolojik tedavi planlamaları yapılabilir.

Bazen inatçı bir çocuğu inatlaşma bozukluğu olan bir çocuktan ayrımsamak güç olabilir. Gelişimin bazı basamaklarında çocuklarda inatlaşmalar fizyolojik olarak bulunabilir. Sıklıkla inatlaşma bozukluğunun bulguları okul öncesi dönemde başlama eğilimindedir. Bazı durumlarda geç başlangıç gösterebilir. Bu gibi durumlar sıklıkla ön ergenlik dönemi ile ilişkilidir. Bu bulgular çocuğun belirgin bir şekilde aile, sosyal ve okul yaşamını olumsuz yönde etkiler.

DSM – 5 Tanısal kriterler:

 Karşı gelme davranışları, öfke ve iritabilite,  sürekli tartışma eğilimi, kin gütme

Tek bir bireye veya akranına karşı olabilir

Okul, iş veya ev ortamında belirgin soruna neden olmalıdır.

Başka bir tıbbi durum ile ilişkili değildir (madde kullanımı gibi)

6 aydan uzun sürmüştür.

Hem davranışsal hemde duygusal sorunlar eşlik eder

Öfke ve iritabilite:

Sıklıkla kontrolünü kaybetme

Kolayca çevresindekiler tarafından kızdırılır

 Sıklıkla öfkelidir

Tartışmacı ve inatçı davranışlar:

Sıklıkla otorite figürleri ile tartışır

Sıklıkla kuralları red eder

Çevresindekileri kasıtlı olarak rahatsız eder

Kendi hataları nedeni ile çevresindekileri suçlama eğilimindedir.

Kin gütmek:

Sıklıkla kindar ve öç alma duygusu içindedir.

Son 6 ay içerisinde kindarlık ve öç alma ile ilişkili davranışlar göstermiştir.

Bu davranışlar çocuğunuzun yaşıtları ile kıyaslandığında daha sık ortaya çıkar. 5 yaşından küçük çocuklarda bu bulgular haftanın günlerinin çoğunda belirgin olarak gözlemlenir ve en az 6 ay sürmüştür.. 5 yaşında ve daha büyük çocuklarda ise haftanın en az bir bünü bu davranışlar gözlemlenir ve en az 6 devam etmiştir.

Şiddetine göre inatlaşma bozukluğu:

Hafif: bulgular yalnızca tek bir ortamda ortaya çıkar. Örneğin yalnızca ev ortamı gibi

Orta: en az iki ortamda bulgularla karşılaşılır

Ağır: bulgular üç veya daha çok ortamda gözlemlenebilir.


Ne zaman bir doktora gitmeliyim?

Çocuğunuz hiçbir zaman sorun davranışlarını bir problem olarak görmeyecektir. Bunun yerine etrafının mantıksız kurallara ile çevrili olduğunu hissedecektir. Buna rağmen eğer çocuğunuz yaşıtlarına göre daha belirgin bir şekilde inatlaşma ile ilişkili sorun yaşıyorsa ve bu durum onun ev veya okul yaşamındaki konforunu olumsuz yönde etkileme eğilimindeyse doktorunuz ile iletişime geçme zamanı gelmiştir. Eğer bu davranışların yaşına uygun olup olmadığı ile ilişkili kaygılarınız varsa veya bu davranışlarının tutarsız aile tutumları ile ilişkili olabileceğini düşünüyorsanız çocuğunu öncesinde siz çocuk psikiyatristi veya çocuk psikoloğu ile iletişime geçerek başlangıçta danışmanlık alabilirsiniz.

İnatlaşma Bozukluğunun Nedenleri  Nelerdir?

Aslında inatlaşma bozukluğunun net bir nedeni ortaya konulamamıştır. Kalıtsal ve çevresel pek çok faktör bu sorunun ortaya çıkmasında etkili olabilir. Çevresel faktörler olarak çocuğun göztimden eksik olarak yetiştirilmesi, aile tarafından sınırların çizilmemesi, tutarsız ve aşırı sert disiplin uygulamaları, ihmal sayolabilir. Genetik faktörler ise çocuğun mizaç yapısı, beyin yapısı ile ilişkili farklılıklar olarak söylenebilir.

İnatlaşma Bozukluğunda Risk faktörleri:

İnatlaşma bozukluğu pek çok farklı risk faktörü gösterebilir. İnatlaşma bozukluğu ile ilgili riskler aşağıda sıralanmıştır:

Mizaç: duygularını düzenlemekte zorlanan mizaç yapısına sahip olan çocuklar, engellenme karşısında sorun yaşayan çocuklar, durumlar karşısında daha duygusal tepkiler gösterme eğilimindeki çocuklarda karşıt olma karşı gelme bozukluğu riski artmıştır.

Ebeveyn ile ilgili durumlar: ihmale uğramış ve red edilen çocuklar, tutarsız ve çok sert disiplin uygulanan çocuklar, ebeveyn gözetiminden uzak çocuklar risk altındadır.

Aile ile ilgili diğer faktörler:  aile bireyleri arasında madde kullanımı bulunması veya ek psikiyatrik bir rahatsızlığın olması inatlaşma bozukluğu riskini arttıracaktır.


İnatlaşmaların ortaya çıkartacağı sonuçlar:

İnatlaşma bozukluğu olan çocuklar gerek okul, gerek ev ortamında gerekse arkadaş ilişkilerinde belirgin çatışmalar yaşayacaklardır. Okul ortamında öğretmen otoritesini red etme ile ilişkili sorunlar okul yaşamının ve akademik başarının belirgin bir şekilde olumsuz yönde etkilenmesi ile sonuçlanabilir.

İnatlaşma bozukluğu çocuklarda aşağıdaki sorunlara neden olabilir:

     Okul ve iş başarısında bozulma

     Antisosyal davranışlar

     Dürtü kontrol sorunları

     Madde kullanımı

     İntihar

İnatlaşma bozukluğu olan pek çok çocukta sıklıkla mevcut psikiyatrik soruna farklı psikiyatrik sorunlarda eşlik edebilmektedir. Aşağıda inatlaşma bozukluğuna en sık eşlik eden psikiyatrik sorunlar sıralanmıştır:

     Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu

     Depresyon

     Kaygı bozukluğu

     Davranım bozukluğu

    Öğrenme ve iletişim bozukluğu

Bazen mevcut tabloya eşlik eden ek psikiyatrik sorunların tedavisi esas sorun olan inatlaşma bozukluğuna kıyasla daha belirgin hal alabilir.

İnatlaşma Bozukluğunda Tedavi Süreci:

İnatlaşma bozukluğu tedavi sürecinde uygulanacak yöntemler nedensel ilişkinin saptandığı alanlara göre farklılıklar göstermektedir. Ebeveyn ve çocuk merkezli terapi uygulamalarının yanında psikofarmakolojik müdahaleler uygulanabilir. Aşağıda tedavi sürecinde uygulanabilecek yöntemler sıralanmıştır:

     Ebeveyn eğitimi

     Ebeveyn çocuk merkezli ilişki terapisi

     Bireysel psikoterapiler

     Aile terapisi

     Bilişsel sorun çözme becerisi eğitimi

     

     Sosyal beceri eğitimi

Randevu Al

​Türkiye'nin En Büyük Çocuk Psikiyatri Sitesi....

Çocuklarda İnatlaşma Bozukluğu

Dr Genco USTA
Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Uzmanı
www.cocukpsikiyatri.org - Ankara
Çocuk Psikiyatrisi ve Psikolojisi ile ilgili herşey...​

Ekibimiz ile Ankara Psikiyatri alanında hizmetinizdeyiz.


Çocuğum çok inatçı...

Çocuğum ne benim nede öğretmeninin sözünü dinliyor...

Çocuğum her şeye karşı çıkıyor...

Çocuğum tüm otorite figürleri ile çatışıyor...

Çocuklarda sıklıkla görülebilen inatlaşmalar bazen bir psikiyatrik bozukluk olabilir. Bu makalede bu sorunlar ile karşılaştığınızda ne zaman psikiyatrik yardım arayışına girmenizin uygun olacağını bulacaksınız.