Randevu Al

​Türkiye'nin En Büyük Çocuk Psikiyatri Sitesi....

Okula gitmek istememe, çeşitli kaygılar nedeni ile de ortaya çıkabilir. Okul reddi olan çocuklar, özellikle kaygı sorunu yaşarlar ve genel olarak bunun nedenini bilmezler. Bu sebepten okulda durmak istemezler.Okula gitmekte zorlandıkları zaman fiziksel belirtiler ve davranış problemleri ortaya çıkabilir. Uykuya dalmakta güçlük çekebilirler ve bunun sonucunda sabah uyanmada zorluk yaşarlar. Karanlıktan ve yalnız uyumaktan korkabilirler. Yapılan araştırmalarda ise genellikle bu belirtileri açıklayacak bir fiziksel rahatsızlık yoktur. Okulda yoğun bir kaygı ve korku yaşayan çocuk okula gitmediği zaman veya hafta sonları oldukça rahattır. Özellikle cuma günü herhangi bir sorun yaşanmaz. Pazar günü akşamdan itibaren veya pazartesi sabah bu belirtiler ortaya çıkmaya başlar. Çocuk neden okula gitmediğini tam olarak açıklayamaz ama ağlama hissi geldiğini söyler. Bazen çocuklar okula gitmemek için çeşitli bahaneler ya da suçlamalar üretebilirler. “Öğretmen kızıyor”, “Arkadaşlarım benimle oynamıyor, dalga geçiyor”  ‘’Yemekleri çok kötü’’  gibi gerekçeler öne sürebilirler. 

Okul reddinin altında çok farklı sorunların yatabilir bu nedenle okul reddini heterojen bir rahatsızlık olarak ele alınabilir. Genel olarak en sık karşılaştığımız nedenlerden biri sosyal anksiyete bozukluğudur. Çocukların arkadaş ortamında kaygıları daha çok artar ve evde kalmak isterler. Çocuğun annesinden ayrılmak istememesi ve bağımsızlaşamaması nedeniyle yaşadığı güvensizlikte okul reddinin sebepleri arasında yer alır. Çocuğun annesinden ayrılma korkusu aslında yaşanan okul korkusudur. Bu tarz çocukların aile bireyleri arasında genellikle bağımlı ilişki gözlenir. Her birey, ötekine veya kendisine bir şey olacağı yönünde kaygı taşır. Genel olarak anneler, çocuğa bir şey olur korkusu ile çocuğun kendi başına bir şey yapmasına cesaret edemeyip izin vermezler. Bu şekilde bir ortamdan çıktıktan sonra çocuk okula başladığında kendisini yapayalnız ve güvensiz hisseder. Ayrılık kaygısı olan çocuk okuldayken sevdiklerinin başına bir şey gelmesinden, kendisinin başına bir şey gelmesinden korkar ve sevdiklerinin yanından ya da evinden ayrılmak istemez. 

Bu durumda çocuğu kaygılandıran ve rahatsız eden sorunun kaynağı hem aile hem öğretmen hem de bir uzman tarafından dikkatlice araştırılmalıdır. Çocuğun kendisini endişelendiren durum tespit edilip b konu üzerinde konuşmasına fırsat verilmelidir. Sorunun nedenlerini anlamaya çalışmak doğru çözümü bulmak için tüm bunlar gereklidir. Okul reddi için çocuğu aşağılamamak, suçlamamak, kıyaslama yapmamak, bu sıkıntılı durumun geçici olduğunu, başka çocuklarda da görülebildiğini ve iyileştirilebildiğini anlatmak gerekir. Bu durum çocukla güvenli bir işbirliği kurulması açısından yararlı olacaktır.

Okula uyum konusunda zorluk çeken çocuğun mümkün olduğunca okula devamı sağlanmalıdır. Bu süreçte ailelerin mümkün olduğu kadar çocuğu okula gitmeye teşvik etmesi, kısa süreli de olsa okula gitmesinin sağlanmaya çalışılması gerekir. Çocuk okula gitmediği zamanlarda okul ile iletişim halinde olunmalı, ödevler alınmalı ve yaptırılmalıdır. Aileler çocuklarıyla bu konu hakkında konuşarak sebepler üzerine beraber düşünebilirler. Öğretmenler durumdan haberdar edilmeli ve işbirliği yapılmalı.  

 Uzun süreli ve şiddetli olduğu durumlarda bir uzmana başvurmalıdır. Tedavi boyunca aile, öğretmen ve okul çalışanları işbirliği içinde olmalıdır.

ÇOCUK VE ERGEN PSİKOLOĞU SERPİL İLHAN

İletişim: 0312 466 38 00 

OKUL REDDİ

Bununla beraber akran zorbalığı da dikkat edilmesi gereken bir diğer sebep önemli noktadır. Bu duruma maruz kalan bir çocuk travma yaşadığı ortamdan, kişiden kaçabilir. Ya da başarısız olma kaygısı taşıyan çocuk başarılı olmasına rağmen bu kaygı ile baş edemeyebilir. Girdiği okul ortamında sınanacağını düşündüğü için uzak durmayı tercih edebilir. Ayrıca dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan bir çocuk derslerde zorlandığı için okula gitmeyi reddedebilir. Depresyonda olan bir çocuk ise hayatın tüm alanlarında olduğu gibi okul konusunda da motivasyon kaybı yaşıyor olabilir.”

Aile içinde yaşanan sorunlar da çocuğun okula gitmek istememesine neden olabilir. Çocuğun ev yaşamına karşı güvensizliği varsa, okula gittiği zaman evde olan biteni merak edip, kaygı duyuyor ise okula uyum sağlamakta zorlanabilir. Boşanma, yeni bir kardeşin doğması, kardeş kıskançlığı, yeni bir eve taşınılması, aile bireylerinden birisinin ölümü veya uzun süre hasta olması gibi olaylar çocuğun yaşadığı kaygıları arttırır. Bu da okul reddine neden olabilir. Aynı şekilde, arkadaşları tarafından rahatsız edilmek, aşırı rekabete ve başarıya odaklı bir sınıf ortamında bulunmak, ders başarısının düşük olması, sosyal etkinliklerde geri planda kalmak, okulun kurallarına uymakta zorlanmak, çocuk için okulu ciddi bir endişe kaynağı haline getirebilir.

Okul reddi, okulun başladığı ilk zamanlarda daha sık görüldüğü gibi ergenlik dönemi dahil her yaşta ve her dönemde çocukta görülebilmektedir.  Okul zamanı yaklaştığında ya da okula gittikleri zaman çocukta genel olarak baş ağrısı, mide bulantısı, karın ağrısı gibi  fiziksel şikayetler ortaya çıkmaya başlar. Ya da ağlama, öfke nöbetleri, korkular meydana gelebilir. Bu şikayetler genel olarak çocuğun okula gitmediği zamanlarda azalır. Aileler çocuklarının gerçekçi olmayan ifadelerde bulunduklarını varsayarlar ve bu duruma inanmayarak, bir hastalık olarak değerlendirmeyip yardım almakta gecikirler.